Kroon, Bellen & Knik-Tiks

terug

Kroon

hvk

Op een dag arriveerde er op het atelier van Hans van Koolwijk een bundeltje exotische bamboes. De ene kant was half weggerot, de andere kant van de bamboes was keihard. Toen Van Koolwijk ze tegen de schuurmachine drukte, vlogen de vonken (silicium) er vanaf. Hij vond het zonde om ze weg te gooien. Deze bamboes staan sinds 2001 in een cirkel te fluiten en vormen samen de Kroon. Iedereen kan er zijn hoofd insteken om zo heel dicht bij de donszachte klanken te komen. Ergens in de cirkel stroomt wind naar buiten via een luie, zware tong. De grote slappe ballon daaronder doet dienst als membraan. Door het langs-de-tong-stromen van de wind opent en sluit de tong zich langzaam (stromende wind verlaagt de druk), waardoor het hele systeem gaat pulseren. Je kunt dat systeem manipuleren door de ballon in te drukken en het tonggat af te sluiten. De fluiten reageren zeldzaam subtiel op die steeds veranderende winddruk.

Bellen

hvk

Zeven bellen hangen dicht bij elkaar aan lange dunne lijnen en kunnen vrij bewegen in de ruimte. Door minieme variaties in de lijnlengten verschillen de slingertijden enigszins, waardoor de bellen lange tijd tegen elkaar blijven tinkelen. Die botsingen veranderen de zwaairichting en zo wordt een oneindig aantal variaties mogelijk. Het is fascinerend om daar lang naar te staren en dan toch een zeker 'gedrag' in het reageren van de bellen te onderscheiden. Niet eenvoudig, maar wel begrijpelijk en toch onnavolgbaar in zijn werking. Sinds 2005 zijn er meer dan tien bellensetjes in omloop.

Knik-Tiks

hvk

De Knik-Tiks zijn in 2000 samen met Mac Thiadens en Horst Grütering ontwikkeld. Zij ontwerpen vlag- en doekconstructies. De Knik-Tiks zijn een symbiose van beeld en klank. De onzichtbare beweging van de wind is gevisualiseerd in een vloeiende, lui rollende dans van banieren. Dit wordt in klank begeleid door windtikkers die, afhankelijk van de windkracht, hun verschillende tempi op de klankbuizen van piano tot fortissimo laten aanzwellen. Een Jaknikker bestaat uit een banier aan een uitgebalanceerde vork die 360° om zijn as kan roteren en die tevens op en neer kan duiken.

Zo toont de Jaknikker zowel de windrichting als de windkracht; bij harde wind staan de banieren vrijwel horizontaal en strak; bij weinig wind bollen zij elegant op en neer. De klankbuizen zijn gestemd volgens een reeks boventonen op een grondtoon van
27,5 Hertz: het zijn veelvouden van die grondtoon.
De tien buizen klinken samen 'prettig vals'. De installatie is eenvoudig en vanzelfsprekend en heeft een rustgevend, welhaast boeddhistisch karakter.